Ürgüp
|
Nevşehir’in
20 km doğusunda olan Ürgüp Kapadokya Bölgesinin
önemli merkezlerindendir. Tarihsel süreç içerisinde çok
sayıda isme sahip olmuştur. Bizans Döneminde Osiana (Assiana),
Hagios Prokopios; Selçuklular Dönemi’nde Başhisar; Osmanlılar
zamanında Burgut kalesi; Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren
de Ürgüp adıyla anılmıştır.
Ürgüp ve civarındaki ilk yerleşim antik adı
Tomissos olan Damsa Çayı’nın doğusundaki Avla Dağı etekleridir.
İngiliz Arkeolog Ian Todd’un burada yaptığı yüzey araştırması
sonucunda çok sayıda obsidiyenden ve sileksten Paleolitik
Dönem’e ait aletler bulmuştur. Daha geç dönemlere ait en
önemli kalıntılar ise Ürgüp kasaba ve köylerinde bulunan
Roma Dönemi’ne ait kaya mezarlardır.
Bizans Döneminde de önemli bir dini merkez
olan Ürgüp, köy, kasaba ve vadilerindeki kaya kiliselerin
ve manastırların piskoposluk merkeziydi.
XI. yüzyılda Ürgüp, Selçuklular’ın önemli kentleri
Konya’ya ve Niğde’ye açılan önemli bir kale konumundaydı.
Bu döneme ait iki yapı kentin merkezindeki Altıkapılı ve
Temenni Tepesi Türbeleri’dir. Bir anne ve iki kızına ait
olan ve XIII. yüzyılda yaptırılan “Altı Kapılı Türbe”, altı
cepheli, her cephesinde kemerli pencereli ve üstü açıktır.
Ürgüp’ün Temenni Tepesi’nde bulunan iki türbeden birinin,
1268 yılında Vecihi Paşa tarafından yaptırılan ve halk arasında
“Kılıçarslan Türbesi” olarak da anılan Selçuklu Sultanı IV.
Rüknettin Kılıçarslan’a, diğerinin ise III. Alaaddin Keykubat’a
ait olabileceği düşünülmektedir. Ancak araştırmacılara göre
bu olasılıklar oldukça zayıftır.
|