 UÇHİSAR
|
 Avanos-Göreme
yolu üzerinde, Avanos'a 7 km uzaklıktadır. Bölgenin en yüksek
noktasında yer alan ve en eski yerleşimin ne zaman başladığı
bilinmeyen Uçhisar, yerleşim birimi açısından Ortahisar’a
ve Ihlara Bölgesi’ndeki Selime Kalesi’ne benzemektedir.
Uçhisar’ın kale olarak kullanımı Hititler
döneminden başlıyor. Bizanslarda Arap akınlarından korunmak
için kale olarak kullanmışlardır.
Uçhisar Kalesi’nin zirvesi aynı zamanda
bölgenin panoramik seyir noktasıdır. Kale içerisinde bulunan
çok sayıdaki odalar birbirine merdivenler, tüneller ve koridorlarla
bağlanmıştır. Odaların girişlerinde ise -tıpkı yer altı yerleşimlerinde
olduğu gibi-giriş/çıkışı kontrol altına almaya yarayan sürgü
taşları bulunmaktadır. Çok katlı bir özelliğe sahip olan
Kale’nin bazı mekanları bugün yer yer göçtüğünden dolayı
tüm mekanlara ulaşmak ne yazık ki mümkün olamamaktadır.
Uçhisar’ın doğu, batı ve kuzeyinde yeralan
bazı peribacaları Roma Dönemi’nde mezarlık amacıyla oyulmuştur.
Girişleri genellikle batı yönüne bakan mezarların iç kısımlarında
ölülerin yatırıldığı klineler bulunmaktadır. Gerek Kale’nin
eteklerinde gerekse Kale’de çok az sayıda kaya oyma kiliseler
tespit edilebilmiştir. Bunun nedeni belki de çok sayıda kilise
ve manastıra sahip olan Göreme’nin Uçhisar’a yakın olmasındandır.
Kale’nin zirvesindeki Bizans Dönemi’ne ait basit kaya mezarlar
ise oldukça tahrip olduklarından ve soyulduklarınden pek
özellik arzetmezler.
Uçhisar Kalesinde Ortahisar ve Ürgüp’teki
(Bşahisar) gibi kalesi olan yerleşimlerle savunma amacıyla
çevreye uzanan uzun tünellerden bahsedimektedir. Fakat bu
tüneller yer yer güçlüklerinden dolayı bugün esrarını hala
korumaktadır.
Kale ve çevresindeki peribacalarına ve yamaçlara
mezarların dışında çok sayıda güvercinlikler de inşa edilmişti.
Yeterli toprağa sahip olmayan Uçhisarlı çiftçilerin az topraklarına
karşılık çok ürüne ihtiyaçları vardı. güvercin gübresinin
tarımda verimi arttırdığını bilen Uçhisarlılar peribacalarının
içlerine ya da vadi yamaçlarına güvercinlik inşa ederek bu
sorunu çözmeye çalışmışlardır.
|
